Rollyo en ‘Google Aangepast zoeken’

Waarom? Maak zelf een speciale zoekmachine.

Met Rollyo en Google Aangepast zoeken kun je zelf een zoekmachine maken. Bijvoorbeeld een zoekmachine die specifiek in één website (of deel ervan) zoekt of in een verzameling geselecteerde websites.

Maak deze week je eigen zoekmachine. Zie je mogelijkheden voor de bibliotheek, voor jezelf? Welke van de twee zoekmachines vind je het beste? Schrijf hierover op je blog.
-

Rollyo (Roll your own)
- Ga naar de homepage van Rollyo en registreer je;
- sla het uitgebreide registratiedeel over met de ‘skip this for now’-knop;
- kies na registratie ‘create a custom search roll’;
- geef je zoekmachine (searchroll) een naam;
- voeg websites toe (maximaal 25);

Rollyo zoekt niet in delen van websites opgegeven achter de slash (een sectie). Bijvoorbeeld wel http://twente12.wordpress.com maar niet http://twente12.wordpress.com/over. Ook is het niet mogelijk om Rollyo te laten zoeken in zoekmachines, je kunt geen meta-zoekmachine maken.

- kies een ‘category’of ‘tag’ (niet vereist);
- vink ‘make this searchroll public’ aan;
- klik op ‘create searchroll’.

Je kunt nu je nieuwe zoekmachine uitproberen. Selecteer je zopas gemaakte zoekmachine (onder het zoekveld) en doe een zoekactie. Kik in het resultatenscherm rechts op ‘link to searchroll’ om een ‘solo’-presentatie van zoekmachine op te vragen. Je kunt de link uit de adresbalk van de browser kopiëren om de zoekmachine aan te bieden aan anderen. De gebruikers kunnen op de ‘homepage’ van je zoekmachine een ‘list of sites’ opvragen om te zien waarin deze zoekt. Via ‘My profile’ is het mogelijk om gemaakte ‘searchrolls’ te bewerken.

Google Aangepast zoeken (Google Custom search)
- Ga naar Google Aangepast zoeken;
- klik op ‘een aangepaste zoekmachine maken’;
- geef een naam en voer de websites in die doorzocht moeten worden;

Je kunt bij Google Aangepast zoeken de zoekresultaten en toegevoegde websites ‘fine-tunen’. Je kunt ‘zoekwoorden’ toevoegen of de url’s van de websites manipuleren waardoor er in afzonderlijke pagina’s, gehele of delen van sites of gehele domeinen gezocht wordt.
Lees de informatie onder de -en (deze zijn alleen de eerste keer zichtbaar in het scherm dat verschijnt na het klikken op ‘Nieuwe zoekmachine maken’). Onder de optie ‘mijn zoekmachines’ vind je een overzicht van je zoekmachines met nog meer aan te passen instellingen. Bekijk ze eens.

- ga akkoord met de servicevoorwaarden en klik op ‘Doorgaan’;
- probeer een zoekactie uit, bevalt het resultaat niet ga dan terug naar het configuratiescherm door op ‘terug naar stap 1′ te klikken (later zijn de instellingen te bereiken via het configuratiescherm).

Klik op ‘startpagina’ en kopieer de link uit de adresbalk van je browser om de zoekmachine ergens aan te bieden.

Voorbeelden
Bekijk een aantal voorbeelden of zoek naar speciale zoekmachines gemaakt met Rollyo of met Google Aangepast zoeken.

Indexeren
Niet geïndexeerde webpagina’s worden niet doorzocht! Het kan zijn dat je hebt gekozen om je weblog niet te laten indexeren door zoekmachines. Dan is het niet mogelijk een zoekmachine te maken met Google Aangepast zoeken die alle deelnemersblogs doorzoekt. Je kunt de webadressen wel toevoegen, maar er wordt niet in gezocht. Daarnaast is het afhankelijk van de frequentie van indexeren of informatie ‘al’ gevonden wordt.

Aantal en precisie
Met Rollyo kun je maximaal 25 websites tegelijk doorzoeken. Met Google maximaal 5000! Wel verliest Google Aangepast zoeken zijn precisie wanneer je meer dan 3 websites toevoegt.

Widgets
Beide toepassingen bieden de mogelijkheid aan om je zoekmachine te ‘embedden’ op een website. Dit werkt alleen op WordPressblogs die gehost zijn. Gebruik het webadres en maak een hyperlink naar je zoekmachine in een bericht of – wanneer je deze permanent wilt aanbieden – in een tekst-widget.

Podcast

Waarom? Luister via pc of MP3-speler naar nieuwe afleveringen van een uitzending of laat zelf wat van je horen.

Wat is een Podcast?
Podcasts (iPod+broadcasting) zijn audioprogramma’s waarvan de uitzendingen worden verspreid via internet. Het zijn afleveringen van muziekprogramma’s, dicussies, gesproken boeken en dergelijke, waarop je je kunt abonneren met behulp van RSS. De bestandjes zijn vaak direct te beluisteren via de pc of te downloaden naar een iPod of andere MP3-speler.

Behalve amusement bieden podcasts ook educatieve programma’s. Er zijn universiteiten die podcasting inzetten als middel om studenten de gelegenheid te geven hoorcolleges opnieuw of alsnog kunnen volgen. De Rijksuniversiteit Leiden biedt bijvoorbeeld een podcast Inleiding Burgerlijk Recht aan. Ook taalcursussen lenen zich goed voor podcasts; leer bv. Spaans met Notes in Spanish. Zo kan reistijd worden gebruikt om te studeren.
-
Kijk (en luister) rond op enkele websites die podcasts aanbieden. Abonneer je met RSS op een podcast naar keuze. Schrijf een bericht op je blog over je bevindingen.

Podcasts vinden
Om je op weg te helpen, vind je hier een overzichtje van verschillende toepassingen van podcasts:
- hoorspelserie Bommel naar de boeken van M. Toonder;
- In Europa van Geert Mak (inmiddels afgelopen);
- actuele nieuwsonderwerpen op NRC.fm;
- Nachtgeluiden, o.a. alternatieve audioguides voor de Amsterdamse musea;
- ‘Start to run’ podcast van de VU Brussel met lessen in hardlopen;
- The Guardian literature podcasts;
- Boscast FM van Wouter Bos;
- Onderwijsnieuws van Kennisnet.

Je kunt ook zelf op zoek gaan naar podcasts. Er zijn podcast-directories waarmee je gericht kunt zoeken op bijvoorbeeld categorie of titel: Gespod of Podcastblaster. Je kunt een zoekmachine als Podcastsearchservice gebruiken of je oriënteren op de Podcasting startpagina.

Een aparte groep vormen podcasts van radiouitzendingen. Afleveringen worden (opnieuw) aangeboden door de omroepen, bv. het luisteraanbod van de Nederlandse publieke omroep of uitzendingen van de BBC.

——–

Extra!

Audio-RSS
Om podcast-afleveringen automatisch te downloaden naar je iPod of andere MP3-speler moet je een podcast-programma installeren op je computer (niet mogelijk op je werk-pc). Gratis voorbeelden hiervan zijn iTunes of Juice. ITunes kan ook gebruikt worden om podcasts te zoeken.

Zelf een podcast maken

Met podplaza (www.podplaza.nl) kun je zelf een podcast maken en deze als RSS-feed aanbieden op je blog.

1) Registreren bij Podplaza
- klik rechtsboven op ‘registreren’;
- vul de gevraagde velden in en bevestig je registratie.
Binnen een paar seconden ontvang je op het opgegeven e-mailadres een bevestingslink:
- klik op de link om je registratie te bevestigen
- ga terug naar ‘inloggen’, en log in.

2) Opnemen
- Download Podplaza Studio
Er verschijnt een scherm met zes onderdelen. De eerste twee zijn nodig om een opname te maken, de resterende vier kun je overslaan.
- Klik in bovenaan de pagina op Podplaza Studio en download Podplaza Studio
- Start Podplaza Studio en volg de stappen die links in beeld komen. Het gebruik ervan spreekt voor zich

Er zijn twee opties om materiaal op te nemen:

Naast de mogelijkheid om een podcast te maken biedt de site ook een heleboel podcasts aan. Kijk eens rond en laat weten wat je ervan vindt!

Waarom? Om sociale of zakelijke contacten te onderhouden.

Hyves, Facebook, MySpace, LinkedIn, Orkut – allemaal voorbeelden van profielensites: online sociale netwerken waarop de gebruikers een profiel kunnen aanmaken met hun persoonlijke gegevens.

De doelgroep van een profielensite is meestal gerelateerd aan het ontstaan ervan. Hyves is in Nederland opgericht door drie oud-studenten van de UvA en bevat profielen van voornamelijk Nederlandse gebruikers. Facebook is oorspronkelijk opgezet voor Amerikaanse studenten, maar heeft ook profielen uit Nederland. MySpace richt zich wereldwijd vooral op muziek en jeugdcultuur en kent ook Nederlandse profielen. Orkut is een profielensite van Google.

Kijk rond op het openbare gedeelte van Hyves of LinkedIn of maak zelf een profiel. Moet de UT diensten aanbieden op Hyves? Zie je het nut van LinkedIn voor jezelf? Schrijf hierover op je blog.

Hyves
“Hyves is na Google de best bezochte site van Nederland”, kopte NRC Next in maart 2008. Hyves is in Nederland een populaire profielensite onder scholieren en studenten, hoewel dit zeker niet de enige gebruikers zijn. Na een eenvoudige aanmelding, kun je kijken of je contacten uit onder andere Gmail al aanwezig zijn op Hyves en deze een uitnodiging sturen om ‘vrienden te worden’. Je kunt een pasfotootje ‘uploaden’ en je (basis)profiel staat. Je kunt de rest van je profiel aanvullen (klik op ‘profiel’, ‘wijzig profiel’ om iets over jezelf te vertellen: relatie, religie, opleidingen, merken en wat je maar wilt). Kortom, je profileren!

Wat kun je nog meer? ‘Krabbels’ (korte berichten) achterlaten bij vrienden, je huidige activiteit aangeven, foto’s uploaden, bloggen, chatten, polls houden, filmpjes en/of muziekjes toevoegen en nog meer (bekijk de uitgebreide helppagina). Je kunt ook een zgn. ‘Hyve’ oprichten, een (al dan niet besloten) club rond een bepaald onderwerp, zo zijn er Hyves over: Alkmaar, haring, niet-roken, De Lama’s, Lost, Bob Ross, poëzie, gebarentaal (en nog veel meer ). ‘Zit’ je op Hyves dan is het de bedoeling dat je zoveel mogelijk ‘vrienden’ maakt. Dit doe je door ze op te zoeken en ze uit te nodigen. Om een statement te maken, of je maatschappelijke betrokkenheid of culturele identiteit te tonen, zoek je aansluiting bij een specifieke Hyve of voeg je bekende Nederlanders (bijv. Jan-Peter Balkenende, Guus Meeuwis) aan je vrienden toe.

Er zijn ook Universiteitsbibliotheken-hyves te vinden. Deze zijn vaak opgericht door studenten, enkele keren door de bibliotheken zelf. Zie voor een voorbeeld de pagina van de UB Groningen: http://debibliothecaris.hyves.nl/ .

LinkedIn
Profiteren van je (zakelijke) contacten, daar draait het om bij LinkedIn (spreek uit: linkt-in). LinkedIn is internationaal en heeft in Nederland inmiddels richting de één miljoen leden. Mooier dan Linkedin zelf kunnen we het niet zeggen: “What can your LinkedIn Network do for you? Get introduced to the people you need, find professionals your friends can vouch for, keep up with friends and colleagues, don’t miss professional opportunities and build your relationships”.

In vergelijking met Hyves lijken de functionaliteiten beperkt, je kunt geen filmpjes, muziek plaatsen of enquêtes houden. Gewoon zakelijk. Je wordt door een proces geleid waarin je van 0 tot 100% je profiel kunt invullen. Je kunt kijken of al bestaande contacten zich op het netwerk bevinden (via Yahoo en Gmail) en een pasfoto toevoegen. Je huidige (en eerdere) werkgever(s) en je genoten opleidingen invullen en een opsomming geven van je specialismen. Met behulp van de zoekfunctie kun je bekende of onbekende collega’s uitnodigen om zich aan te sluiten bij je netwerk.

Ook LinkedIn biedt de mogelijkheid om netwerkgroepen (Groups) op te richten en een mailbox om mee te mailen binnen het netwerk.
Verder biedt LinkedIn een Outlook toolbar (niet te installeren op je werk-pc) en een browsertoolbar waarmee je direct verbinding hebt met je LinkedIn-profiel.

Openbaar/besloten
Heb je zelf geen profiel op Hyves dan kun je toch (gedeeltelijk) de persoonlijke pagina’s van de leden bekijken (zie A) en zien welke vrienden ze hebben. Krabbels zijn bijvoorbeeld niet te zien. Ook LinkedIn-profielen (zie P) zijn voor niet-leden te zien mits ze door de gebruikers publiek gemaakt zijn.

—————-
Extra!

Ning
Ning onderscheidt zich van de grote en algemene social networking sites zoals Hyves en LinkedIn door zich te richten op een thema. Een voorbeeld van een ‘Ning’ met een bibliotheek-thema is http://bibliotheek20.ning.com; “een ’sociaal’ netwerk en platform voor kennisuitwisseling voor en door Nederlandstalige bibliothecarissen, informatiespecialisten en andere informatiewerkers.” Er is ook een ‘Ning’ met een archiefthema, http://archief20.ning.com, waarin bijvoorbeeld gediscussieerd wordt over de inburgering van Web 2.0 in Nederland en België.
Het aantal leden van deze themagerichte netwerken is vaak een stuk geringer dan de ‘pur sang’ sociale netwerken. Je kunt ook zelf een Ning oprichten, dit is betrekkelijk eenvoudig.
Het aantal leden van deze thema-gerichte netwerken is vaak een stuk geringer dan de ‘pur sang’ sociale netwerken. Je kunt ook zelf een Ning oprichten, dit is betrekkelijk eenvoudig.

Wiki’s

Waarom? Bijvoorbeeld om kennis te delen binnen de organisatie.

Een wiki (het woord ‘wikiwiki’ komt uit het Hawaiaans en betekent snel) is een website die tot doel heeft inhoud over een onderwerp te verzamelen waarbij gebruikers geacht worden zelf bij te dragen aan de inhoud. Meestal is dit voor iedereen toegestaan, in sommige gevallen voor een selecte groep. Een wiki kan openbaar of besloten zijn. Toepassingsmogelijkheden zijn o.a. handboeken of gidsen, cursussen, beschrijvingen van symposia of conferenties.

Een van de bekendste voorbeelden van een wiki is de online encyclopedie Wikipedia. Andere voorbeelden:
- Campuswiki (informatie die relevant is voor de Campusgemeenschap);
- DE BASIS (de verzamelde expertise van Digitaal Erfgoed Nederland);
- LyricWiki (een wiki met songteksten);
- Wiki OB Deventer (over Deventer);
- Sugababes en superdudes in de collegebanken (een ICTO-symposium).

De informatie op een wiki wordt door de gebruikers (bezoekers) zelf geplaatst, gewijzigd of aangevuld. Daartoe bevat een wiki op elke pagina of artikel een ‘bewerkknop’ waarmee op een eenvoudige manier tekst kan worden bewerkt en opgemaakt. Daarnaast kan met enkele simpele codes structuur in een pagina worden aangebracht. Alle wijzigingen worden door de wiki vastgelegd en zijn ongedaan te maken. Gebruikers die aan dezelfde pagina (of artikel) werken kunnen met elkaar overleggen over de inhoud.

De inhoud kan via een inhoudsopgave hiërarchisch ontsloten worden, maar dit is niet noodzakelijk. Met name het verwijzen van en naar pagina’s (het zgn. hyperlinken) maakt een wiki snel inzichtelijk. Daarnaast heeft elke wiki een (simpele) zoekfunctie.

Wel of geen succes?
Het idee is dat door het samen vullen van een wiki de kwaliteit van de inhoud toeneemt. Keerzijde is dat het succes afhankelijk is van de bijdragen van de gebruikers.

Opdracht voor B&A-medewerkers
Gebruik de door Twente aangemaakte wiki om samen met de andere deelnemers wetenswaardigheden e.d. over je afdeling te maken.
Schrijf een stukje over je ervaringen op je blog.
-

- Ga naar de Twente12-wiki , via edit kun je de wiki bewerken.
- via de sidebar rechts kun je inloggen om verschillende aanpassingen, toevoegingen e.d. te doen;
- log in met: twente12@gmail.com en wachtwoord twente12$
- vul de bestaande pagina’s, maak nieuwe pagina’s aan, geef de wiki inhoud;
- tekst toevoegen kan via het tabblad edit

———-

Extra!
Zelf een wiki starten? Er zijn verschillende aanbieders van online wiki-toepassingen, bijvoorbeeld: Scribble Wiki, PBWiki, Wetpaint Wiki en nog veel meer.

Google Docs

Waarom? Zet je documenten online, werk er samen met anderen aan.

Google Docs is als tekstverwerker misschien inferieur aan Word. Daar staat tegenover dat je met Google Docs vanaf elke pc met internetaansluiting, aan je documenten kunt werken. Documenten van je pc of netwerkschijf zijn eenvoudig te importeren in Google Docs en dan ook online beschikbaar – zonder gebruik te hoeven maken van usb-sticks of e-mail. Je kunt met anderen samen aan een document werken. Als klap op de vuurpijl heeft het programma een superieure zoekfunctie waarmee je in één keer al je documenten kunt doorzoeken. Behalve tekstverwerken kan Google Docs ook uit de voeten met spreadsheets en presentaties.
_______________

Opdracht: Maak een document met Google Docs en nodig iemand van je Gmail-contactpersonen uit om er samen aan verder te werken. Schrijf een stukje over je ervaringen op je blog.

___________
1-2-3 een online document
Ga naar www.google.com en meld je aan met je Gmail account;
- klik linksboven op ‘meer’ en kies de optie ‘Documenten’;
- maak een document aan met de knop ‘Nieuw’ van het startscherm;
- klik bovenin het document op ‘naamloos’ en geef het een naam.  Schrijf een stukje tekst, sla het op en sluit het venster af.

Om een document vanaf je computer of netwerkschijf te importeren in Google Docs:
- klik op ‘Uploaden’ en selecteer met ‘Bladeren’ het gewenste document;
- klik op ‘Bestand uploaden’.

Maak een map aan via de knop ’Nieuw’, geef de map een naam en bekijk het effect;
- vink een document aan en gebruik de knop ‘Ga naar’ om het document in de map te plaatsen.

Open een document en voeg wat tekst toe – of klik op ‘Invoegen’ en gebruik één van de daar geboden opties
- klik dan op ‘Revisies’ en zie dat je handelingen met datum en tijd zijn opgeslagen.

Een document kan in verschillende formats worden opgeslagen, bijvoorbeeld als een Word-bestand of in PDF-format. Je kunt voor je document ook een URL laten aanmaken zodat het voor iedereen online toegankelijk wordt. Deze mogelijkheid vind je onder het tabblad ‘Publiceren’.
_______

Samenwerken
Selecteer een document in Google Docs en klik in de werkbalk op de knop ‘Delen’;
- voer het Gmail- adres in van degene(n) die je als ‘Bijdrager’ toegang wilt geven tot het document en klik op ‘Gereed’;
- klik op de knop ‘Verzend uitnodiging’.
Als je met anderen op hetzelfde moment aan een document werkt, verschijnt er linksonder in het scherm een vak met namen van de bijdrager(s). Met de knop ‘Revisies’ is precies te achterhalen wat er in je document is gewijzigd, wanneer en door wie.
_____

___________

Extra!
Je kunt een document ook via Google Docs op je blog publiceren. Open het document in Google Docs en klik op ‘Publiceren’. Vul bij de bloginstellingen je gebruikersnaam en blogtitel in en klik op ‘Naar blog verzenden’.
Het is ook mogelijk een RSS-feed aan te maken voor veranderingen in je tekst, mits je die tekst openbaar hebt gemaakt. De link naar de RSS-feed van documentwijzigingen vind je in je document onder het tabblad ‘Delen’. Kopieer de URL en plak hem in je feedreader – bijvoorbeeld via ‘Add Feed’ in NewsGator.

_______
Andere Office-achtige software voor online samenwerken:
Zoho, Scribd, ThinkFree – voor documenten, spreadsheets en presentaties
gOffice – uitwisseling van documenten met de iPhone
NumSum – spreadsheets
30 Boxes – agenda
Presenteren-met-Google Docs – o.a. over het ‘embedden’ van een slideshow in een webpagina

Symbaloo
Waarom? Altijd en overal toegang tot je favorieten.. en meer.
Bekijk de video Symbaloo Dutch video:

Symbaloo is een online bookmark (favorieten) manager. Met Symbaloo maak je in een handomdraai een persoonlijk bureaublad op internet. Een bureaublad dat makkelijk navigeert en snel toegang geeft tot algemene voorgedefinieerde sites en zelfgeselecteerde websites. Door het verzamelen van je favorieten in een webpagina kun je ze overal raadplegen en ben je niet afhankelijk van een specifieke werkplek of pc.
Symbaloo komt van een oud grieks werkwoord, dat verzamelen of bij elkaar brengen betekent.

Gebruikers van Symbaloo kunnen hun persoonlijke desktop delen. Door het delen van desktops binnen een gemeenschap, een community, ontstaat een bibliotheek aan pagina’s samengesteld door experts. Ook bedrijven kunnen nu makkelijk een eigen Symbaloo-pagina aanmaken en zo hun medewerkers een overzichtelijke en consistente portal bieden.

——————————-
Opdracht 7

Open een account en maak een desktop aan met al je favoriete websites. Deel je desktop met collega’s. Schrijf op je blog over de bruikbaarheid van Symbaloo en/of over een gedeelde desktop.

Starten met Symbaloo

• Ga naar http://www.symbaloo.com/nl/) en klik rechtsboven op inloggen.
• Vul je gegevens in (gebruik bijv. dezelfde gebruikersnaam en wachtwoord als bij Gmail) en ga akkoord met de gebruikvoorwaarden.
• Klik op registreren, daarna verschijnt er een schermpje met de mededeling: u bent succesvol ingelogd.
• Je kunt van start.

Bij Symbaloo start je met 4 desktops: Desk;: hierop staan handige zoekmachines, Links;: deze desktop is gevuld met voorgeselecteerde links (you tube, gmail), Nieuws: met deze nieuwspagina kun je op een visuele manier het nieuws volgen en Feeds: Rss feeds van de nieuwskoppen van andere websites.

Maak je eigen desktop

• Klik op het plusje links bovenin. Je komt in het menu om een extra desktop toe te voegen.
• Klik op de keuze: Lege desktops.
• Kies de basis desktop.
• Geeft deze een naam en klik op: opslaan.
• In je lege desktop voeg je een link toe door in een vakje te klikken
• Kies: Links en klik op: Voeg een link toe
• Link verwijderen/bewerken: ga op het vakje staan, sleep het vakje naar het midden, dan krijg je 3 mogelijkheden: verwijderen, bewerken en verplaatsen.
• Volg verder de aanwijzingen van Symbaloo

Meer uitleg over o.a. desktop delen, publiceren, RSS feeds toevoegen is te vinden op: http://www.symbaloo.com/nl/faq

Extra!

Behalve Symbaloo zijn er nog meer sites voor social bookmarking. Een andere veel gebruikte site is http://www.del.icio.us
In Del.icio.us kun je de favorieten organiseren met behulp van tags. Del.icio.us biedt ook de mogelijkheid om de lijst met favorieten uit Internet Explorer of Firefox te importeren. In verband met rechten en beveiliging is dit niet mogelijk op de B&A werkplek pc.

Del.icio.us op je blog
Wil je de bezoekers van je blog attenderen op je recent toegevoegde favorieten? WordPress biedt een speciale Del.icio.us-widget. Je kunt aangeven hoeveel favorieten er getoond worden en zelfs specificeren naar tag(s). Het invoeren van je Del.icio.us username is voldoende om deze widget te activeren.
Nog meer alternatieve bookmarksites vind je op:http://www.socialmarker.com

Flickr

Waarom? Maak een online fotoalbum en deel het met anderen.

Je foto’s opslaan, zoeken, sorteren en delen? Met Flickr kan het allemaal. Met een Flickr-account kun je meerdere albums (sets) aanmaken, je foto’s voorzien van trefwoorden (tags) en ze beschikbaar stellen voor anderen. Ook bestaat de mogelijkheid om samen met anderen, bijvoorbeeld naar aanleiding van een feest of rondom een onderwerp, een album (group) te delen en de foto’s van commentaar te voorzien. Je kunt familie en vrienden toevoegen aan je ‘contacten’ waardoor je een netwerk creëert en/of foto’s alleen zichtbaar maakt voor een selecte groep. Flickr is (nog) niet beschikbaar in het Nederlands.

Flickr biedt op haar site de Magical Feature Tour aan, waarin vrijwel alle functies van het online fotoalbum voorbij komen. Aan het einde van de tour vind je de mogelijkheid om een Flickr-account aan te maken.

Opdracht 6

Verken en gebruik Flickr. Open zelf een Flickr-account. Upload enkele foto’s, voorzie deze van tags en deel ze. Schrijf ook een stukje op je blog over je ervaringen of over een foto die je op Flickr gevonden hebt.

Gebruik het zoekvakje op de homepage van Flickr om te zoeken naar foto’s. Zoek op een naam, onderwerp etc. Gebruik de verschillende categorieën van de zoekfunctie: Photo’s, Groups en People. En wat is bijvoorbeeld het verschil tussen ‘full text’ en ‘tags only’? Het menu ‘Explore’ biedt verschillende leuke mogelijkheden. Zo kun je met World Map zoeken naar foto’s die in een bepaalde plaats of land gemaakt zijn.

Kijk eens bij de indrukwekkende – door lokale historici – verzamelde foto’s van D-day in Normandië.

Of bij de Library of Congress. Bekijk bijvoorbeeld ook het daarmee samenhangende project van Flickr Commons en de rol die het taggen daarin heeft.

Zonder account kun je geen foto’s uploaden en soms geen commentaar geven. Wil je alle mogelijkheden zien van Flickr? Zelf een foto uploaden en taggen? Een set maken? Op bijvoorbeeld Freephoto vind je rechtenvrije afbeeldingen die je kunt gebruiken als je zelf geen digitale foto’s hebt (zie week #2, Extra! voor uitleg opslaan van plaatjes). Open zelf een account!
-

-
Open een Flickr-account

- ga naar Flickr, klik op ‘Create your account’ (dit is een Yahoo! ID omdat Flickr sinds kort eigendom is van Yahoo);
- klik linksonder bij ‘Don’t have a Yahoo ID?’ op ‘sign up’;
- vul alles in en klik op ‘Create my account’;
- klik op de volgende pagina onder ‘Ready to experience Flickr’ op ‘continue’;
- log in met je Yahoo-password;
- in het volgende scherm van Flickr klik je op ‘create a new account’ en eindelijk is het zover:

Publiceer foto’s

- kies ‘Upload your first photo’;
- klik op ‘choose photos’. Gebruik het verkennerscherm om een of meer (houd CTRL ingedrukt) foto’s te selecteren;
- kies of je de foto’s zichtbaar wilt maken voor iedereen, privé of familie/vrienden (maak voor Twente12 enkele foto’s publiek);
- na het uploaden kun je ‘tags’ en een beschrijving toekennen aan je foto’s. Met de ‘Add tags’ button onder ‘Batch operations’ voeg je in een keer tags toe aan alle zojuist geüploade foto’s. Je kunt ook per foto afzonderlijk titels, tags of een beschrijving toevoegen (voeg de tag ‘twente12′ toe aan de publieke foto’s, hierdoor worden deze vindbaar voor alle deelnemers);
- met ‘save this batch’ sluit je de procedure af en heb je de foto’s in je album geplaatst.

—————
Extra!

Flickr op je blog

Widget
Het is mogelijk om foto’s die je op Flickr hebt gepubliceerd te laten verschijnen op je weblog.

In WordPress gaat dit door middel van het plaatsen van een RSS-feed (met foto’s i.p.v. berichten) in een daarvoor bestemde widget. In de hoofdpagina van je account (‘You’ ,‘Your photostream) vind je helemaal onderaan een RSS-icoontje. Kopieer het adres van deze feed (zie week #3) en plak deze in de Flickr-widget. Je kunt de werking van de widget zien op Twente12.

Blog this
Je kunt vanuit Flickr direct een bericht plaatsen op je blog. Wanneer je een mooie foto gevonden hebt en je wilt daar een bericht aan wijden, dan klik je op ‘blog this’. Dit is overigens niet bij alle foto’s toegestaan. Je schrijft een bericht en dit verschijnt na verzenden samen met de foto op je blog.

-
Flickr mashups

Flickr biedt de mogelijkheid om toepassingen (mashups) te ontwerpen waarbij gebruik gemaakt mag worden van de gegevens van Flickr. Bijvoorbeeld Spell with Flickr (je naam in fotoletters), Bubblr (maak je eigen strip) of Findr (zoek foto’s m.b.v. tags)! Meer is te vinden op Flickr Services.

Picasa Webalbums

Met je Google-account kun je direct gebruik maken van de Google dienst Picasa Webalbums. Met de speciale Picasa Software kun je op je pc foto’s zoeken, beheren en direct uploaden naar Picasa Webalbums. Met de functie ‘foto’s uploaden’ kun je ook zonder deze software een webalbum maken. Albums zijn simpel te delen met anderen door een e-mail te sturen met het webadres van het album. Je krijgt gratis 1024 MB opslagruimte (zo’n 350 foto’s van gemiddelde kwaliteit), tegen betaling is meer ruimte verkrijgbaar.

Alternatieve fotosites:

- Photobucket :10.000 foto’s
- Webshots :1000 foto’s
- Mijn Album :500 MB

LibraryThing

Waarom? Van je boekenbezit thuis naar een complete online catalogus die je kunt uitwisselen en vergelijken met andere lezers.

Delen en samenwerken
LibraryThing behoort tot de zogenaamde social networkingsites waarop gebruikers de content leveren en beschikbaar stellen aan anderen. In dit geval gaat het om boeken. Boeken uit eigen bezit, lievelingsboeken, nog-te-lezen boeken of misschien juist boeken waarvan je wenste dat je ze nooit gelezen had.

Wat is LibraryThing?
Met LibraryThing sla je boeken op (tot 200 gratis) in een eigen online catalogus. De titels importeer je heel eenvoudig uit het bestand van je keuze; bijvoorbeeld uit de KB, the Library of Congress, Amazon of uit één van 250 andere (gegevens)bibliotheken. LibraryThing is vooral een sociaal netwerk van en voor boekliefhebbers. Er zijn 320.000 deelnemers die tezamen 3 miljoen unieke titels hebben ingevoerd. Met 3000 gebruikersgroepen is het een groot, actief en zich steeds ontwikkelend platform voor lezers. Bekijk de rondleiding en ontdek wat LibraryThing allemaal biedt.

Tags
De boeken die je invoert kun je een beoordeling geven en je kunt ze voorzien van ‘tags‘. Taggen kun je vergelijken met het toekennen van trefwoorden, maar dan zonder voorgeschreven termen. In LibraryThing worden tags gegeven aan boeken maar ook websites, foto’s en favorieten worden getagd (zie ook de artikelen bij Extra!). Iedere gebruiker van LibraryThing is vrij om een boek te beschrijven met de tags die voor haar/hem betekenisvol zijn. Door dit persoonlijk taggen worden sommige (veelgelezen) boeken omgeven door grote ‘tagclouds‘ . Bekijk bijvoorbeeld de omvangrijke tagcloud voor het boek ‘Blind Assassin’ van Margaret Atwood. In de wolk met ruim 900 tags staan bijvoorbeeld ook omschrijvingen zoals ‘already read’, ‘unread’ en ‘unowned’.

LibraryThing biedt – tegen betaling – ook service aan bibliotheken. Met LibraryThing for Libraries wordt informatie uit LibraryThing gelinkt aan de boeken in de catalogus. Tags worden ‘opgeschoond’ meegeleverd, dus zonder de ‘persoonlijke’ trefwoorden. De Bibliotheek van de Universiteit Utrecht maakt ook gebruik van LibraryThing, en als je ‘Blind Assassin’ in de catalogus opzoekt, zijn de 900 tags uit LibraryThing teruggebracht tot een wolkje van 16 tags. Deze tags overlappen slechts gedeeltelijk de trefwoorden uit de catalogus. De tag ‘Booker Prize’ is bijvoorbeeld een nuttige toevoeging.

Opdracht 5

Maak een online catalogus met LibraryThing. Zoek een favoriet boek op in LibraryThing; hoe is het getagd? Zie je een toepassing voor LibraryThing in B&A? En … schrijf (hierover) op je blog.
-
1-2-3 een online catalogus
- open LibraryThing en klik aan de rechterzijde op ‘Schrijf je nu in’. Je kunt dezelfde gebruikersnaam en wachtwoord kiezen die je al gebruikt voor je Gmail:
- ga naar ‘Profiel’ en vul de velden in die je nodig vindt (een e-mailadres is handig om zonodig later je wachtwoord op te vragen);
- open het tabblad ‘Toevoegen’;
- vul de titel- of auteursgegevens in van het boek dat je wilt invoeren, en zoek het op in een van de grote bibliotheekcatalogi zoals die van de KB. Nadat je de juiste titel hebt geselecteerd wordt de verwijzing automatisch toegevoegd aan je verzameling;
- zet de titel in bewerking door te klikken op het potloodje en voer een paar tags in, gescheiden door een komma.

Voeg op dezelfde manier nog minstens 5 boeken toe en bekijk het resultaat onder ‘Mijn Boeken’. Wijzig de presentatiemogelijkheden en bekijk de opties onder de verschillende navigatietabs. Bekijk ook welke tags er aan de boeken zijn gegeven.

———-

Extra!
Je kunt op je WordPressblog een grafische verwijzing maken naar je boekencollectie in LibraryThing. Daarvoor moet je een code plakken in een tekst-widget.

- open je blog en voeg tekst-widget aan je sidebar toe (Ontwerp, widgets);
- klik met je muis op ‘bewerken’ in de tekst-widget;
- plak de onderstaande code in het grote tekstveld (klik op onderstaande code om een Worddocument te openen):

- vul op de plaats van de stippellijntjes je Librarything-gebruikersnaam in (2x);
- geef de tekst-widget een naam (bijv. LibraryThing, of LT);
- sluit de widget af met de ‘wijzigen’;
- klik op ‘Bewaar wijzigingen’ , en bekijk het resultaat.

Is de afbeelding te breed of te small voor je sidebar dan kun je dat veranderen door in de code bij ‘width=150′ het getal aan te passen.

Als je niet met WordPress (of LiveJournal) maar bijvoorbeeld met Blogger blogt, kun je LibraryThing een code laten aanmaken. Je kunt je voorkeuren voor de presentatie aangeven en LibraryThing genereert een (java-script)code die je in een widget plaatst. Zie onder het menu ‘Extra’ bij de optie widget maken (deze link werkt alleen als je ingelogd bent).

Daarnaast zijn je ‘onlangs toegevoegde boeken’ ook door middel van een RSS-widget zichtbaar te maken op je blog. Je neemt daartoe een abonnement op je eigen feed. Het feedadres is (ook voor geïnteresseerden) te vinden onder ‘Mijn profiel’.

Enkele artikelen over taggen:
- Folksonomy – S. Poortman/G. Bierens (Fontysmediatheek);
- Waarom ik geen enorm liefhebber ben van tags – M. Roeleveld (Doe niet zo moeilijk);
- De ‘vertagging’ van Internet (Webwereld).

Extra! Extra!
Maak een ouderwets cataloguskaartje … met de Cardgenerator.

Chat!

Waarom? Maak contact met andere deelnemers of vrienden en bekenden die op hetzelfde moment als jij ‘online’ zijn.

Met Instant Messaging (IM) heb je direct online contact met anderen. Dit wordt ook wel chatten of MSN’en genoemd. De laatstgenoemde term verwijst naar het populaire chatprogramma Messenger (MSN) van Microsoft . Een voordeel van IM ten opzichte van het traditionele mailen is het snelle directe contact. Andere bekende IM-toepassingen zijn: Google Talk, ICQ, AIM en Yahoo Messenger.
-

Als je bent aangemeld bij een van deze toepassingen kun je ‘chatten’ met andere gebruikers van dezelfde dienst die op dat moment ook ‘online’ zijn. Dit is over het algemeen door middel van tekstberichten maar bij sommige toepassingen kun je ook spreken met elkaar door gebruik van koptelefoon en microfoon (bijv. Google Talk en MSN of het speciaal daarvoor bestemde Skype). Ook bestandsuitwisseling behoort vaak tot de mogelijkheden. Je kunt andere gebruikers toevoegen aan je lijst van ‘contactpersonen’ en zo een netwerk creëren. Heb je geen zin in contact dan kun je aangeven dat je ‘bezig bent’ (busy) of ‘afwezig’ (offline).

N.B. Hoewel op moment van schrijven MSN populairder is, kiezen we voor de laagdrempelige Gmail-chatfunctie (Google Talk) om het chatten te demonstreren. Wil je MSN ook proberen dan vind je bij ‘Extra!’ een korte handleiding.

Opdracht 4

De opdracht van deze week is het chatten via Gmail. Je gebruikt hiervoor de adressen van de andere deelnemers. Plaats deze week hierover een bericht op je blog of over een onderwerp naar keuze.

Het Gmail chatvenster (Google Talk)
Het chatvenster in Gmail is zeer eenvoudig te gebruiken omdat deze toepassing standaard in Gmail zit ingebed. Je kunt chatten met anderen die op hetzelfde moment als jij van Gmail of GoogleTalk gebruik maken.

Wanneer je iemand een mail stuurt, wordt die persoon automatisch aan je ‘contactpersonen’ toegevoegd . Je kunt deze personen (maar ook anderen) uitnodigen voor een chat. Wanneer je met je muisaanwijzer over de contacten ‘hangt’, krijg je een keuzemenu: je kunt iemand uitnodigen om te chatten, als de persoon on line is (een groen balletje voor de naam heeft) kun je direct chatten, je kunt hem/haar een mail sturen en er is een ‘meer’-menu.

De chatconversaties worden door Gmail bewaard en zijn zijn terug te lezen.

Nodig enkele deelnemers (inclusief Twente12) uit voor een chat. Klik op ‘Contactpersoon toevoegen’ in het chatvenster. Je vindt de e-mailadressen op de pagina Deelnemers! Je kunt chatten nadat de uitnodiging door de ander geaccepteerd is.

Chat met andere deelnemers. Gebruik het wanneer je hulp nodig hebt of problemen ondervindt met Twente12.

Extra!

Google Talk
Naast het ingebouwde chatvenster van Gmail bestaat er een browserversie en een te installeren versie van Google Talk. Beide versies bieden meer mogelijkheden dan het chatvenster in Gmail. Ook wie niet over Gmail beschikt kan gebruik maken van deze versies van Google Talk na het aanmaken van een Google-account.

MSN (Windows Live Messenger)
Windows Live Messenger werkt min of meer hetzelfde als Google Talk. Er is een browserversie (Webmessenger) en een te installeren versie. Heb je een hotmail-account dan kun direct inloggen op beide versies. Heb je een geen hotmail-account dan moet je eerst een Windows Live ID aanmaken (klik rechts op ‘registreren voor een account’).

Nog meer IM-toepassingen vind je op deze startpagina.

Blijf bij met RSS

Waarom? Om tijd te besparen door niet constant zelf op zoek te hoeven gaan naar nieuws.

RSS (Really Simple Syndication) is een hulpmiddel om een groot aantal websites en blogs te volgen. Je hoeft favoriete sites niet meer regelmatig af te struinen op nieuwe berichten, met RSS ben je automatisch up-to-date. RSS kan ook fungeren als een attenderingsdienst, die op basis van je zoekprofiel specifieke informatie toestuurt. En dat kan gaan van nieuwe bibliotheekaanwinsten tot op Marktplaats aangeboden items.

Een organisatie (bijv. een bibliotheek) kan met RSS haar gebruikers automatisch inlichten over nieuwe berichten en diensten.

RSS werkt met feeds en met readers. RSS-feeds zijn de nieuwskanalen van websites waarop je je kunt abonneren. De RSS-reader is het medium dat nieuwe berichten aan je doorgeeft zo gauw ze verschijnen. Het laatste nieuws van favoriete websites krijg je met gehyperlinkte kopjes in één overzicht gepresenteerd.

Er zijn verschillende RSS-symbooltjes. Sommige websites bieden een RSS-dienst maar gebruiken geen symbooltje. Er zijn ook websites die (nog) geen gebruik maken van RSS.

In de instructies hieronder is gekozen voor de RSS-reader Newsgator Online omdat die gebruiksvriendelijke is. Maar het staat je vrij om een andere reader te kiezen, er zijn er veel: o.a. Netvibes, Bloglines, IGoogle (zie lijst met feedreaders). Er is geen Nederlandstalige versie van Newsgator.

Opdracht 3

Gebruik een RSS-reader om je op enkele RSS-feeds te abonneren. Schrijf iets over RSS (misschien zie je nieuwe toepassingsmogelijkheden?) op je blog.

Starten met Newsgator Online

• ga naar de homepage van Newsgator en klik rechtsboven op ‘new user?’
• vul je gegevens in (gebruik bijv. dezelfde gebruikersnaam en wachtwoord als bij Gmail), maak een keuze voor een pakket, zet bijv. een vinkje bij ‘Newsgator starterpack’.
• ga akkoord met de gebruiksvoorwaarden
• klik op ‘Next’ en je kunt van start

Er zijn twee manieren waarop feeds toegevoegd kunnen worden aan de feedreader.

Abonneren op een feed met het RSS-symbooltje
De blog van Twente12 heeft een RSS-symbooltje, gebruik het om je te abonneren:

• ga met de muisaanwijzer naar het oranje RSS-symbooltje
• klik met de rechtermuisknop en selecteer ‘Snelkoppeling kopiëren’
• ga naar Newsgator
• kies ‘Add Feeds’ en plak het gekopieerde adres in het tekstveld (klik in het tekstveld, rechtermuisknop, plakken)
• klik op ‘Add Feed’ (let op! Een enter werkt niet)

In de linkerkolom is onder het mapje ‘My Feeds’ je eerste feed toegevoegd. Herhaal bovenstaande stappen en voeg bijvoorbeeld de feed van Nieuws van de Universiteitsbibliotheek of Twentsche Courant Tubantia toe.

Abonneren op een feed vanuit Newsgator
- Kies ‘Add Feeds’ en typ in het tekstveld http://twente12.wordpress.com/
- klik op ‘Add Feed’
De feed van Twente12 is nu ook toegevoegd onder ‘My Feeds’. Doe hetzelfde met bijv. www.kb.nl of enkele adressen naar keuze.

Wanneer je op deze wijze een feed probeert toe te voegen, geeft Newsgator in sommige gevallen na het klikken op ‘Add Feed’ de melding “Error: Subscription could not be added. Please check the URL and try again“. Concludeer niet te snel dat de site dan geen feed(s) bevat. Kijk voor de zekerheid even zelf en gebruik het RSS-symbooltje indien aanwezig (eerste methode).

Profielattendering
Ook de aanwinstenlijst van UB Groningen heeft een RSS-feed:

• Klik vanaf de homepage van de UB Groningen bovenaan op ‘Nieuws-nieuwe boeken’
• kopieer adres van de feed achter het vakgebied waarvan je op de hoogte wilt blijven, bijv. Algemeen. Je kunt aan de linker kant ook kiezen voor nieuwe boeken per bibliotheek.Op vergelijkbare wijze is het mogelijk je te abonneren op advertenties op Marktplaats. Het RSS-symbooltje is helemaal onderaan de pagina met je zoekresultaat te vinden.Werken met Newsgator
  Wanneer je in de linkerkolom op een feed klikt, verschijnt rechts een overzicht van de laatste berichten. Standaard laat Newsgator een kop en samenvatting van een bericht zien. Met het plusje ervoor kun je het hele bericht openen binnen Newsgator, klik je op de kop dan wordt het bericht getoond op de originele webpagina.
  Onderaan het bericht vind je drie knoppen (). Met het vinkje markeer je een bericht als gelezen, het envelopje biedt de mogelijkheid het bericht te mailen en met de middelste knop voeg je het bericht toe aan ‘My Clippings’: een verzameling berichten om te bewaren of later te lezen.Je kunt via de tab ‘Settings’ aangeven hoe de berichten weergegeven moeten worden (alleen de titels of een samenvatting), mappen aanmaken, je feeds beheren etc.Abonneer je op nog een paar feeds die je leuk of interessant vindt. Suggesties:
  - De blogs van de andere deelnemers
  - NRC Next onlineGebruik Google Blog Search om te zoeken naar blogpostings over een specifiek onderwerp (en abonneer je op het zoekresultaat) of gebruik daar Technorati voor. Je vindt een Top 50 van populaire Nederlandstalige blogs op de website Biblioblogs.

  ————-
  Extra!

  Toevoegen van RSS-symbooltje in een WordPress-blog
  Heb je in WordPress gekozen voor een template die niet standaard een RSS-symbooltje(s) toont, dan zouden bezoekers kunnen veronderstellen dat je geen feed hebt. Elk WordPressblog bevat standaard een RSS-feed, maar soms dus niet de symbooltjes. Een eenvoudige manier om dit te verhelpen is een RSS-widget met daarin het adres van je eigen feed aan een sidebar toe te voegen.

  Dat gaat zo:
  Login, ga naar ‘Ontwerp’, ‘widgets’. Voeg een RSS-widget toe aan je sidebar. Klik op op bewaar wijzigingen. Klik dan in de nieuwe widget op ‘bewerken’.

  Voer het adres van je feed in. Dit is voor WordPress blogs altijd je blogadres gevolgd door ‘feed’. Bijvoorbeeld: http://twente12.wordpress.com/feed. Geef de widget een naam, bijv. Recente berichten en bepaal het aantal weer te geven berichten. Vink de andere opties niet aan. Sluit het scherm af met ‘wijzigen’. Bekijk het resultaat met ‘Visit site’.

  Je hebt nu in je sidebar een RSS-symbooltje met daarnaast de tekst ‘Recente berichten’. Je bezoekers kunnen hierop rechtsklikken en het adres toevoegen aan hun feedreader. Hiermee heb je meteen een snelkoppeling naar je laatst geplaatste berichten gecreëerd. Dat zijn twee vliegen in één klap. Maakte je al gebruik van de speciaal daarvoor bestemde widget ‘Recente berichten’ dan wordt deze hierdoor overbodig.

  Je kunt een RSS-widget ook gebruiken om je bezoekers te attenderen op de nieuwe berichten van een andere interessante blog of website (die van een collega misschien, of van Twente12?).

  ]]> http://twente12.wordpress.com/2009/02/07/week-3/feed/ 0 twente12-beheer RSS-symbooltjes opdracht newsgator2.jpg